Begrippen A–Z
Optiektermen, helder uitgelegd.
Duidelijke uitleg van woorden die je tegenkomt bij de opticien.
Geen resultaten gevonden. Probeer een andere zoekterm.
A
Achromatopsie
Kort antwoord: Achromatopsie is een zeldzame aandoening waarbij je geen of bijna geen kleuren ziet. Bij de erfelijke vorm werken de kegeltjes niet goe…
Afplaktherapie
Kort antwoord: Afplaktherapie is een behandeling van een lui oog waarbij je kind een pleister op het goede oog draagt. Daardoor moet het luie oog hard…
Anomaloscoop
Kort antwoord: Een anomaloscoop is een meetapparaat waarmee je een mengsel van rood en groen licht gelijk maakt aan een geel vlak. Uit die instelling…
Astigmatisme
Kort antwoord: Astigmatisme, ook wel cilinderafwijking, is een brekingsafwijking waarbij het hoornvlies of de ooglens niet in alle richtingen even ste…
Audicien
Kort antwoord: Een audicien is een hoorspecialist die je gehoor test en hoortoestellen adviseert, aanpast en afstelt. De opleiding tot audicien is een…
Autorefractor
Kort antwoord: Een autorefractor is een meetapparaat dat automatisch een schatting maakt van de sterkte van je ogen. Het stuurt licht je oog in en mee…
B
Bifocale glazen
Kort antwoord: Bifocale glazen hebben twee sterktes in één glas, meestal boven voor veraf en onderin een leesgedeelte voor dichtbij. Dat leesgedeelte…
Blauw-geel kleurenblindheid
Kort antwoord: Blauw-geel kleurenblindheid is een zeldzame vorm waarbij je onder meer blauw met groen en geel met roze verwart. Bij de aangeboren vorm…
Blauwlichtfilter
Kort antwoord: Een blauwlichtfilter is een coating of materiaal in een brillenglas dat een deel van het blauwe licht tegenhoudt. Volgens een Cochrane-…
Bureauglazen
Kort antwoord: Bureauglazen zijn bedoeld voor kijken op korte en middellange afstand. Ze kunnen prettig zijn bij beeldschermwerk, omdat een gewone lee…
C
Computerbril
Kort antwoord: Een computerbril heeft glazen die zijn afgestemd op de afstand tot je beeldscherm, de tussenafstand van ongeveer 50 tot 65 centimeter.…
Contactlensspecialist
Kort antwoord: Een contactlensspecialist is een opticien met een aanvullende opleiding in contactlenzen. De specialist past zachte en vormstabiele len…
Corneatopograaf
Kort antwoord: Een corneatopograaf is een apparaat dat de vorm en kromming van je hoornvlies in kaart brengt, vergelijkbaar met een hoogtekaart. Het r…
D
Daglenzen
Kort antwoord: Daglenzen zijn zachte contactlenzen die je één dag draagt en daarna weggooit. Je begint elke dag met een nieuw paar, dus schoonmaken en…
Daltonisme
Kort antwoord: Daltonisme is een ander woord voor kleurenblindheid. De naam verwijst naar de Engelse wetenschapper John Dalton, die in 1798 een artike…
Deutan
Kort antwoord: Deutan is de verzamelnaam voor afwijkingen in het kleurenzien waarbij de groengevoelige kegeltjes (M-kegeltjes) minder goed of niet wer…
Deuteranomalie
Kort antwoord: Deuteranomalie is een vorm van rood-groen kleurenblindheid waarbij de groengevoelige kegeltjes minder goed werken. Sommige groentinten…
Deuteranopie
Kort antwoord: Deuteranopie is een sterke vorm van rood-groen kleurenblindheid waarbij de groengevoelige kegeltjes ontbreken of niet werken. Je kunt r…
Dichromasie
Kort antwoord: Dichromasie is een vorm van kleurenblindheid waarbij een van de drie soorten kegeltjes helemaal niet werkt. Je ziet dan met twee soorte…
Dioptrie
Kort antwoord: Een dioptrie is de eenheid voor de brekingskracht van een lens of brillenglas. Je berekent die door 1 te delen door de brandpuntsafstan…
DNEye Scan
Kort antwoord: De DNEye Scan van Rodenstock gebruikt lichtgolfmetingen om eigenschappen van de ogen nauwkeurig in kaart te brengen. Unique Optiek gebr…
Droge ogen
Kort antwoord: Bij droge ogen is er te weinig traanvocht of verdampt de traanfilm te snel. Je ogen voelen dan branderig, zanderig of moe aan en soms g…
Dubbelzien
Kort antwoord: Dubbelzien (diplopie) betekent dat je van één voorwerp twee beelden ziet. Verdwijnt het dubbele beeld als je één oog dichtdoet, dan wer…
Dunne glazen
Kort antwoord: Dunne glazen zijn brillenglazen van een materiaal met een hogere brekingsindex. Zo'n materiaal buigt het licht sterker, waardoor het gl…
E
EnChroma binnen- en buitenglazen
Kort antwoord: EnChroma binnen- en buitenglazen zijn brillenglazen voor bepaalde vormen van rood-groen kleurenblindheid. Binnenglazen zijn bedoeld voo…
EnChroma bril
Kort antwoord: Een EnChroma bril gebruikt speciale filters om het contrast tussen bepaalde kleuren te vergroten. De brillen zijn vooral bedoeld voor b…
EnChroma-bril op sterkte
Kort antwoord: Een EnChroma-bril op sterkte combineert het EnChroma-kleurfilter met jouw brilsterkte, zodat je scherp ziet en tegelijk het filter gebr…
Enkelvoudige glazen
Kort antwoord: Enkelvoudige glazen hebben over het hele glas één sterkte. Ze corrigeren voor één afstand, bijvoorbeeld veraf bij bijziendheid of dicht…
Erfelijke kleurenblindheid
Kort antwoord: Erfelijke kleurenblindheid is aangeboren en blijft je hele leven gelijk. De rood-groenvorm erft via het X-chromosoom over, daarom hebbe…
F
Filtercategorie
Kort antwoord: De filtercategorie geeft aan hoe donker een zonnebrilglas is, op een schaal van 0 tot en met 4 volgens de norm NEN-EN-ISO 12312-1. Hoe…
Fixatie disparatie
Kort antwoord: Bij fixatie disparatie werken beide ogen niet optimaal samen. Daardoor kunnen klachten ontstaan zoals vermoeide of branderige ogen, hoo…
Fotopigment
Kort antwoord: Een fotopigment is een lichtgevoelige stof in de staafjes en kegeltjes van je netvlies. Het bestaat uit een eiwit (opsine) en een stofj…
Funduscamera
Kort antwoord: Een funduscamera is een speciale camera die een foto maakt van de achterkant van je oog, met het netvlies en de bloedvaatjes. Tijdens d…
G
Gehoorbescherming
Kort antwoord: Gehoorbescherming is een verzamelnaam voor middelen die geluid dempen, zoals oordoppen, oorkappen en otoplastieken. Een otoplastiek is…
Gezichtsscherpte
Kort antwoord: Gezichtsscherpte, ook wel visus, geeft aan hoe klein de details zijn die je nog kunt onderscheiden, waarbij 1,0 als normaal geldt. De o…
Gezichtsveld
Kort antwoord: Je gezichtsveld is het hele gebied dat je ziet terwijl je recht vooruit kijkt, dus ook wat er aan de zijkanten gebeurt. Uitval in je ge…
Gezichtsveldonderzoek
Kort antwoord: Een gezichtsveldonderzoek meet hoe groot je gezichtsveld is en of er plekken zijn waar je minder ziet. Je kijkt met één oog naar een va…
Glaucoom
Kort antwoord: Glaucoom is een oogziekte waarbij de oogzenuw beschadigd raakt. De oogdruk is vaak verhoogd, maar glaucoom kan ook bij een normale oogd…
H
Harde contactlenzen
Kort antwoord: Harde contactlenzen, ook wel vormvaste lenzen genoemd, worden op maat gemaakt voor de ogen. Ze kunnen een goede oplossing zijn bij comp…
Hardingslaag
Kort antwoord: Een hardingslaag maakt kunststof brillenglazen beter bestand tegen krassen. Kunststof is zachter dan mineraal glas en kan daarom baat h…
Hoornvlies
Kort antwoord: Het hoornvlies is het doorzichtige, bolle venster aan de voorkant van je oog. Het beschermt je oog en breekt samen met de ooglens het l…
Hoortoestel
Kort antwoord: Een hoortoestel is een klein elektronisch apparaatje dat je in of achter je oor draagt en dat geluiden versterkt. Het bestaat uit een m…
Hypermetropie
Kort antwoord: Hypermetropie is verziendheid. Het licht komt achter het netvlies samen, bijvoorbeeld doordat het oog iets te kort is, waardoor vooral…
I
K
Kegeltjes
Kort antwoord: Kegeltjes zijn lichtgevoelige cellen in je netvlies die zorgen voor kleurenzien en voor zien bij daglicht. Er zijn drie soorten, de L-,…
Keratoconus
Kort antwoord: Keratoconus is een aandoening waarbij het hoornvlies dunner wordt en een kegelvorm krijgt. Je ziet daardoor wazig en vervormd en in een…
Kleurenblindheid
Kort antwoord: Kleurenblindheid betekent dat je bepaalde kleuren minder goed van elkaar onderscheidt dan de meeste mensen. Meestal gaat het om kleuren…
Kleurenblindtest
Kort antwoord: Een kleurenblindtest onderzoekt hoe goed je kleuren van elkaar onderscheidt en welk type afwijking je mogelijk hebt. Een online test ge…
Kleurenzien
Kort antwoord: Kleurenzien is het vermogen om kleuren waar te nemen en van elkaar te onderscheiden. Drie soorten kegeltjes in je netvlies reageren elk…
L
Leesbril
Kort antwoord: Een leesbril is een bril met één sterkte voor dichtbij, bijvoorbeeld om te lezen. Veel mensen hebben er kort na hun veertigste een nodi…
Low vision
Kort antwoord: Low vision is slechtziendheid, waarbij je ook met de best passende bril of contactlenzen niet meer goed genoeg ziet. Vergrotende hulpmi…
Lui oog
Kort antwoord: Een lui oog (amblyopie) is een oog dat in de kindertijd niet goed heeft leren zien, terwijl het oog zelf meestal gezond is. Behandeling…
M
Maandlenzen
Kort antwoord: Maandlenzen zijn zachte contactlenzen die je een maand gebruikt en daarna vervangt door een nieuw paar. Ze zijn verkrijgbaar in verschi…
Maculadegeneratie
Kort antwoord: Maculadegeneratie is een oogziekte waarbij de macula, het midden van het netvlies, beschadigd raakt. Je ziet dan een wazige of donkere…
Medische contactlenzen
Kort antwoord: Medische contactlenzen zijn lenzen voor ogen die met een bril of gewone lenzen niet goed genoeg te corrigeren zijn, zoals bij keratocon…
Meekleurende glazen
Kort antwoord: Meekleurende glazen worden vanzelf donkerder in uv-licht en weer lichter als je binnenkomt. Achter de voorruit van een auto kleuren de…
Mouches volantes
Kort antwoord: Mouches volantes zijn zwevende vlekjes, draadjes of spinnenwebjes in je zicht die ontstaan door veranderingen in het glasvocht. Ze bewe…
Multifocale brillenglazen
Kort antwoord: Multifocale brillenglazen combineren meerdere sterktes in één glas. Daardoor kun je met dezelfde bril scherp zien op verschillende afst…
Multifocale contactlenzen
Kort antwoord: Multifocale contactlenzen bevatten correcties voor verschillende kijkafstanden. Ze zijn verkrijgbaar in zachte en vormvaste materialen…
Multinotch-filter
Kort antwoord: Een multinotch-filter is een lensfilter dat meerdere smalle stukjes van het lichtspectrum tegenhoudt. EnChroma dempt zo licht waar de g…
Myopie
Kort antwoord: Myopie is bijziendheid. Je ziet dichtbij meestal scherp, terwijl voorwerpen op grotere afstand minder scherp worden. Bij kinderen kan d…
Myopie management
Kort antwoord: Myopie management richt zich op het volgen en zoveel mogelijk afremmen van toenemende bijziendheid bij kinderen. Unique Optiek combinee…
N
Nachtlenzen
Kort antwoord: Nachtlenzen zijn zuurstofdoorlatende vormstabiele lenzen die je tijdens het slapen draagt. Ze veranderen tijdelijk de vorm van het hoor…
Netvlies
Kort antwoord: Het netvlies is de lichtgevoelige laag aan de binnenkant achter in je oog. Staafjes en kegeltjes zetten het licht om in signalen, die v…
Netvliesloslating
Kort antwoord: Bij een netvliesloslating laat het netvlies los van de laag eronder. Je ziet dan bijvoorbeeld lichtflitsen, opeens veel nieuwe vlekjes…
O
OCT-scan
Kort antwoord: Een OCT-scan (optische coherentietomografie) maakt met licht een dwarsdoorsnede van je netvlies, zodat de afzonderlijke lagen zichtbaar…
Ontspiegelingslaag
Kort antwoord: Een ontspiegelingslaag vermindert reflecties in het brillenglas. Daardoor blijven de glazen helderder en kan het contrast en kijkcomfor…
Oogarts
Kort antwoord: Een oogarts is een medisch specialist die oogziekten onderzoekt en behandelt, bijvoorbeeld met medicijnen, laser of een operatie. Een o…
Oogdruk
Kort antwoord: Oogdruk is de druk binnenin je oog, die ontstaat door helder vocht dat je oog steeds aanmaakt en afvoert. Een te hoge oogdruk merk je m…
Oogmeting
Kort antwoord: Een oogmeting is een onderzoek waarbij een opticien of optometrist bepaalt welke sterkte je nodig hebt voor een bril of contactlenzen.…
Opticien
Kort antwoord: Een opticien is een vakspecialist die oogmetingen doet en brillen adviseert, aanmeet en afwerkt. In Nederland is de opleiding hiervoor…
Optometrist
Kort antwoord: Een optometrist onderzoekt je ogen breder dan bij een gewone oogmeting en kan oogaandoeningen vroeg opsporen. De optometrist heeft de v…
Orthokeratologie
Kort antwoord: Orthokeratologie, kortweg ortho-k, is een methode om vooral bijziendheid tijdelijk te corrigeren met vormstabiele lenzen die je 's nach…
Orthoptisch onderzoek
Kort antwoord: Een orthoptisch onderzoek is een onderzoek naar hoe goed je ogen samenwerken. De orthoptist meet onder meer je oogstand, je oogbeweging…
Orthoptist
Kort antwoord: Een orthoptist onderzoekt de oogstand, oogbewegingen en de samenwerking tussen beide ogen. De orthoptist behandelt onder andere scheelz…
P
Perifere defocus
Kort antwoord: Perifere defocus betekent dat licht op de rand van je netvlies niet precies op het netvlies scherp wordt. Myopieremmende glazen laten d…
Polariserende glazen
Kort antwoord: Polariserende glazen hebben een filter dat weerkaatst licht tegenhoudt, zoals schittering op water of een nat wegdek. Schermen met een…
Presbyopie
Kort antwoord: Presbyopie is ouderdomsverziendheid. Vanaf ongeveer je veertigste wordt de ooglens minder soepel, waardoor scherp zien dichtbij meer mo…
Prisma
Kort antwoord: Een prisma is een optisch element dat licht afbuigt, waardoor het beeld voor je oog iets verschuift. In een bril helpt een prisma de be…
Prismabril
Kort antwoord: Een prismabril heeft glazen met een prisma dat het licht een beetje afbuigt. Daardoor vallen de beelden van beide ogen beter op elkaar,…
Protan
Kort antwoord: Protan is de verzamelnaam voor afwijkingen in het kleurenzien waarbij de roodgevoelige kegeltjes (L-kegeltjes) minder goed of niet werk…
Protanomalie
Kort antwoord: Protanomalie is een vorm van rood-groen kleurenblindheid waarbij de roodgevoelige kegeltjes minder goed werken. Sommige roodtinten lijk…
Protanopie
Kort antwoord: Protanopie is een sterke vorm van rood-groen kleurenblindheid waarbij de roodgevoelige kegeltjes ontbreken of niet werken. Je kunt rood…
Pupilverwijdende oogdruppels
Kort antwoord: Pupilverwijdende oogdruppels maken je pupil tijdelijk groter, zodat de onderzoeker beter achter in je oog kan kijken. Daarna zie je enk…
R
Refractieve chirurgie
Kort antwoord: Refractieve chirurgie is een oogoperatie die een brekingsafwijking zoals bijziendheid of verziendheid corrigeert, zodat je minder afhan…
Rijbewijskeuring CBR
Kort antwoord: Een rijbewijskeuring is een medische beoordeling van je rijgeschiktheid, waarover het CBR beslist. Meld je in je Gezondheidsverklaring…
Rodenstock MyCon
Kort antwoord: Rodenstock MyCon is een brillenglas voor bijziende kinderen dat scherp zicht geeft en volgens Rodenstock de toename van myopie afremt.…
Rood-groen kleurenblindheid
Kort antwoord: Rood-groen kleurenblindheid is de meest voorkomende vorm van kleurenblindheid. Je hebt dan moeite om rood- en groentinten van elkaar te…
S
Scheelzien
Kort antwoord: Bij scheelzien (strabismus) kijken je ogen niet precies dezelfde kant op. Bij kinderen kunnen de hersenen het beeld van één oog uitscha…
Sclerale lenzen
Kort antwoord: Sclerale lenzen zijn grote vormstabiele contactlenzen die op de sclera rusten, het witte deel van het oog. Ze raken het hoornvlies niet…
Staar
Kort antwoord: Staar (cataract) is een vertroebeling van de ooglens. Je ziet daardoor steeds waziger, kleuren lijken minder helder en fel licht kan je…
T
Therapeutische contactlens
Kort antwoord: Een therapeutische contactlens, ook wel verbandlens genoemd, is een lens die vooral het hoornvlies beschermt. Meestal is het een zachte…
Torische contactlenzen
Kort antwoord: Torische contactlenzen corrigeren een cilinderafwijking, ook wel astigmatisme genoemd. Ze zijn verkrijgbaar als zachte en vormvaste con…
Traanfilm
Kort antwoord: De traanfilm is het dunne laagje traanvocht op de voorkant van je oog. Het houdt je oog vochtig, beschermt het hoornvlies en zorgt voor…
Trichromatisch zien
Kort antwoord: Trichromatisch zien is normaal kleurenzien met drie goed werkende soorten kegeltjes. Bij anomale trichromasie zijn alle drie de soorten…
Tritan
Kort antwoord: Tritan is de verzamelnaam voor afwijkingen in het kleurenzien waarbij de blauwgevoelige kegeltjes (S-kegeltjes) minder goed of niet wer…
Tritanomalie
Kort antwoord: Tritanomalie is een vorm van blauw-geel kleurenblindheid waarbij de blauwgevoelige kegeltjes minder goed werken. Je ziet dan moeilijker…
Tritanopie
Kort antwoord: Tritanopie is een sterke vorm van blauw-geel kleurenblindheid waarbij de blauwgevoelige kegeltjes ontbreken of niet werken. Je kunt dan…
U
V
Verworven kleurenblindheid
Kort antwoord: Verworven kleurenblindheid ontstaat in de loop van je leven en is dus niet aangeboren. Oorzaken zijn onder meer oogziekten zoals staar,…
Voorzethanger
Kort antwoord: Een voorzethanger is een los zonneglas dat je met een clip of magneetjes op je gewone bril zet. Zo maak je van je bril op sterkte snel…